Cách chữa bong gân
Bong gân là một chấn thương, tai nạn khá phổ biến, thường xuyên xảy ra trong cuộc sống hiện đại, đặc biệt khi tập luyện thể thao hoặc làm việc nặng. Việc xử trí sớm và đúng cách khi bị bong gân sẽ giúp bạn hạn chế đau đớn, tổn thương ở mức thấp nhất.
Bong gân là gì?
Bong gân là tình trạng chấn thương dây chằng (mô nối hai hoặc nhiều xương tại một khớp). Khi bong gân, một hoặc nhiều dây chằng bị giãn hoặc bị rách.
Nguyên nhân gây bong gân:
Nhiều nguyên nhân có thể gây ra bong gân. Té ngã, trẹo khớp hoặc bị đánh có thể làm khớp trật ra khỏi vị trí bình thường. Điều này cũng có thể là nguyên nhân làm cho các dây chằng xung quanh khớp bị giãn hoặc rách.
Dấu hiệu của bong gân:
- Đau
- Sưng
- Tím bầm
- Khớp không thể cử động và vận động
Đôi lúc, bạn cảm thấy có tiếng rắc hoặc tiếng bựt khi xảy ra chấn thương. Bong gân có thể nhẹ, vừa hoặc nặng.
Cách xử lý khi bị bong gân:
Để bớt sưng và đau trong 1 hoặc 2 ngày đầu tiên, bạn nên:
- Ngừng hoạt động ở vùng bị tổn thương. Nếu mắt cá chân hoặc đầu gối bị đau, bạn có thể được khuyên sử dụng nạng hoặc gậy.
- Chườm đá lên vùng bị bong gân khoảng 20 phút/ 1 lần và 4 – 8 lần/ 1 ngày.
- Băng bó (nẹp) vết thương bằng cách sử dụng băng, bó bột, giày ống hoặc thanh nẹp đặc biệt.
Tuy nhiên, để được chẩn đoán chính xác và có phương pháp điều trị thích hợp cho từng mức độ bong gân, dù nặng hay nhẹ, bạn cần đến sự kiểm tra của các bác sĩ chuyên khoa.
Mẹo chữa bong gân tại nhà
Để giảm đau, sưng và hỗ trợ quá trình hồi phục, nhiều người thường tìm đến các phương pháp dân gian bằng cách sử dụng lá cây hoặc thuốc thảo dược.
Nếu bị trật khớp chân mà sau khi chụp hình xương không bị gì mà vẫn đau nhức dữ dội hay âm ỉ vận động khó khăn thì chắc chắn là bị giãn gân hay bong gân
Hoặc là gân bị rạn đứt hoặc là giãn hoặc bong nhớm ra khỏi vị trí bám ở xương
Phương pháp cổ truyền là xoa thuốc rượu bong gân như rượu mật gấu, rượu mã tiền hoặc bó các loại thuốc trật đã khác.
Có một toa trật đã dân gian sử dụng mà hiệu quả nhanh nhất và an toàn nhất mà không có một phương pháp Tây y nào bì kịp đó là bó lá lưỡi hổ.

Dùng 2 hay 3 là lưỡi hổ thái nhỏ ra rồi trộn vào ít muối độ nửa thìa cà phê. Đổ vào tý nước xâm xấp rồi bắc lên chảo xào sơ cho ấm nóng rồi bó vào chổ bị bong gân. bảo đảm bảo hiệu quả cực kỳ hay.
Lương Y Lê Thuận Nghĩa
Các loại lá thường được sử dụng để chữa bong gân:
- Lá ngải cứu: Có tính ấm, giúp thông huyết tán ứ, giảm đau nhức và sưng tấy.
- Lá lốt: Có tính ấm, chứa các hoạt chất có khả năng giảm đau, kháng viêm hiệu quả.
- Lá si: Giúp giảm đau, kháng viêm, hỗ trợ quá trình lành vết thương.
- Lá náng: Có tính mát, vị cay, giúp giảm đau nhức, giảm sưng do bong gân.
Cách sử dụng:
- Rửa sạch lá: Chọn lá tươi, rửa sạch và để ráo nước.
- Giã nát: Dùng chày giã nát lá hoặc xay nhuyễn.
- Đắp hoặc ngâm: Trộn lá đã giã với một ít rượu hoặc nước ấm, sau đó đắp vào vùng bị bong gân. Hoặc có thể ngâm chân hoặc tay (nếu bị bong gân ở tay) vào nước lá ấm.
- Làm ấm: Để tăng hiệu quả, bạn có thể hơ nóng lá trước khi đắp.
Lưu ý:
- Không tự ý dùng các loại lá không rõ nguồn gốc.
- Nếu thấy tình trạng không cải thiện hoặc có dấu hiệu nhiễm trùng, hãy đến bệnh viện ngay.
Ngoài ra, một số biện pháp khác cũng có thể giúp giảm đau và sưng:
- Chườm đá: Trong 48 giờ đầu, chườm đá để giảm sưng và giảm đau.
- Băng ép: Băng nhẹ nhàng vùng bị bong gân để hạn chế vận động.
- Nghỉ ngơi: Tránh vận động mạnh để vùng bị thương được nghỉ ngơi và phục hồi.
- Uống thuốc giảm đau: Sử dụng thuốc giảm đau theo chỉ định của bác sĩ.
Tham khảo thêm:
Bài thuốc chữa bong gân
Khớp cổ chân, khớp gối và khớp cổ tay là nơi dễ bị bong gân nhất. Người bệnh thường thấy cổ tay, cổ chân không có lực, đau nhức ở điểm bám của dây chằng vào xương hoặc đau dọc theo dây chằng, khớp có thể sưng nề, nóng, làm trở ngại hoạt động.
Trường hợp nặng, dây chằng khớp bị đứt, hoặc bị bong điểm bám làm cho khớp lỏng lẻo, có thể có cử động bất thường sang hai bên, thường gặp ở khớp gối. Lúc này người bệnh cần được đưa đến cơ sở y tế để xử trí.
Trường hợp nhẹ, dây chằng chỉ bị giãn, chấn thương chỉ gây các rối loạn sinh lý, khớp không có cử động bất thường, thường gặp ở khớp cổ chân. Cần dùng nẹp bất động hoặc dùng băng cố định rồi dùng các bài thuốc sau đây:
Thuốc đắp ngoài:
Lá chìa vôi, lá bạc thau, lá đau xương, lá cúc tần, lá thầu dầu tía, lá ngải cứu, lá náng hoa trắng. Dùng 2 – 3 thứ lá trên, mỗi thứ 1 nắm tay, rửa sạch, giã nát trộn với giấm hoặc rượu, sao nóng, đắp vào chỗ chấn thương. Khi nào khô lại thay miếng khác. Nên dùng 3 vị phối hợp với nhau sẽ tốt hơn chỉ dùng độc vị.
Lá cây náng hoa trắng
Cây lá náng hoa trắng là cây thuốc nam quý, được sử dụng nhiều trong việc điều trị bong gân, trật khớp, sai khớp cũng như các bệnh xương khớp khác. Loại lá này có tính mát, vị cay, có công dụng trị đau nhức, giảm sưng do bong gân hoặc trật khớp gây ra. Hơn nữa, lá náng hoa trắng đắp ở ngoài vết thương còn giúp tan vết bầm tím, thông tán huyết ứ, giảm cảm giác co thắt. Vì vậy, loại lá này phù hợp với người đang bị bong gân chân nhẹ, tụ máu sưng đau.
Lá cây si, ngải cứu và lá lốt
Sự kết hợp của lá Si (thụ diệp), lá ngải cứu và lá lốt được xem là phương pháp trị bong gân chân hiệu quả. Theo Đông y, lá cây ngải cứu có tính ấm, vị hơi đắng giúp thông huyết tán ứ, trị đau nhức, giảm sưng đau do chấn thương.
Lá lốt lại chứa nhiều hoạt chất có công dụng kháng viêm, giảm sưng hiệu quả. Bên cạnh đó, khi kết hợp với lá lốt để chườm đắp lên vết thương còn giúp tán huyết ứ, hỗ trợ chữa lành dây chằng, cải thiện khả năng vận động cũng như giảm nguy cơ tái diễn chấn thương.
Lá cây thuốc bỏng
Lá cây thuốc bỏng (hay còn gọi là lá diệp sinh căn) cũng là loại lá chuyên chữa bong gân chân hiệu quả. Theo phân tích của y học hiện đại, loại lá này có chứa nhiều hoạt chất như: Acid malic, fumaric, glucosid flavonoid, pyruvic, oxalacetic… với khả năng kháng khuẩn, giảm viêm và chữa lành vết thương.
Bên cạnh đó, theo Đông y, lá cây thuốc bỏng lại có tính mát, vị hơi nhạt và chát có công dụng hoạt huyết chỉ thống, chữa sưng đau, tụ máu, chấn thương và bong gân chân.
/https://cms-prod.s3-sgn09.fptcloud.com/bong_gan_chan_dap_la_gi_de_mau_lanh_3_1729f6bd55.jpg)


Thuốc uống trong:
Dùng một trong các bài:
Bài 1: nghệ vàng 2 củ, thái mỏng sao rượu, cỏ xước 12g thái mỏng sao rượu, vỏ cây gạo 16g bỏ vỏ ngoài, thái mỏng sao rượu, cây lá lốt 16g sao vàng. Tất cả cho vào nồi, đổ nước 3 bát sắc còn 1 bát chia 2 lần uống trong ngày.
Bài 2: tua rễ si 50g (không có tua thì dùng cành si 60g, chặt từng khúc 3cm, sao vàng), sắc đặc lấy 1 bát, pha thêm tí rượu trắng, cho bệnh nhân uống trong ngày.
Trật khớp: dùng tam thất thảo, giã nát thêm một lượng vừa phải bột mỳ khuấy thành hồ, đắp vào chỗ bị trẹo trật khớp. Mỗi ngày thay 1 lần, làm trong 3 ngày liền.
Trong thời gian điều trị, cần kết hợp xoa bóp và ăn các món cháo, canh thuốc như sau:
Xoa bóp:
Chủ yếu xoa bóp huyệt giải khê, khâu khư, chiếu hải và thái khê nơi cổ chân đau. Huyệt giải khê nằm giữa đường lằn ngang phía trước khớp cổ chân, giữa hai khối gân cơ của ngón chân. Huyệt khâu khư ở chỗ lõm tự nhiên trước mắt cá ngoài. Huyệt chiếu hải nằm ở dưới mắt cá trong 1 tấc. Huyệt thái khê nằm ở lõm giữa mắt cá trong và gân gót chân, vị trí đầu mắt cá trong.
Phương pháp xoa bóp:
ngồi bệt xuống sàn, chân không bị bệnh co gối lại để ngang dưới đùi chân kia. Cẳng chân bị bệnh chống lên, ngón cái của tay cùng phía ấn miết lên huyệt rồi thả tay ra, làm liên tục mỗi huyệt 14 lần. Cuối cùng nắm xoay khớp cổ chân theo chiều kim đồng hồ 36 lần rồi xoay ngược chiều kim đồng hồ 36 lần. Hai tay xoa vào nhau cho nóng ấm rồi xoa bóp lên khớp cổ chân bị bệnh. Làm liên tục trong 3 phút.
Chú ý: khi sai khớp không được dùng nước ấm ngâm chân mà phải sau 24 giờ mới có thể ngâm nước ấm kết hợp với xoa bóp để kích thích tuần hoàn máu.
Món ăn hỗ trợ khi bị bong gân:
Bài 1: Cháo thịt cua: cua 2 con, gạo 50g. Trước hết lấy thịt cua và gạch cua để sẵn. Gạo vo sạch đổ vào nồi, thêm nước nấu cháo, cháo chín cho thịt cua, gạch cua cùng với gừng sống, dấm, xì dầu đun sôi lên là được. Ăn trong bữa cơm. Công hiệu: nuôi dưỡng khí huyết, liền xương tiếp gân, chữa trật khớp sưng đau.
Bài 2: Canh xương sống lợn, đan sâm: xương sống lợn 500g, đậu tương 250g, đan sâm tím 50g. Đan sâm rửa sạch bỏ tạp chất cho vào nồi, đổ nước vừa đủ luộc đan sâm trong 1 giờ, dùng nước này để nấu xương lợn, đậu tương tới chín nhừ, cho một ít quế bì, gia vị, thấy nước sôi là được. Chia 2 – 3 lần trong ngày. Công hiệu: bổ xương sinh tủy hoạt huyết giảm đau, chữa cổ chân trẹo trật khớp sưng đau.
Bài 3: Gà ác nấu tam thất: gà trống xương đen 1 con 500g, tam thất 5g, hoàng tinh, muối vừa đủ. Giết gà mổ bỏ lòng ruột, rửa sạch; tam thất cho vào nồi, cho rượu muối rồi ninh nhừ. Ăn kèm trong bữa cơm. Công hiệu: bổ hư cứng gân nối xương, chưa gãy xương, cổ chân trật khớp sưng đau nhức.
Chữa bong gân bằng cây lá náng
Cây lá náng (lá náng hoa trắng) là một loại cây mọc hoang quen thuộc trong đời sống hoặc có khi được trồng làm cảnh. Điểm đáng chú ý ở loại cây này là được tận dụng làm thuốc chữa bệnh xương khớp và nhiều chứng bệnh khác rất hiệu quả.
![]()
Để chữa bong gân, trật khớp trong dân gian thường dùng bài thuốc từ cây lá náng hoa trắng rất hiệu nghiệm. Bài thuốc được áp dụng cho các trường hợp bị bong gân nhẹ do va chạm mạnh, chân tay bị tụ máu sưng đau làm liền sẽ thấy tác dụng.
Theo Đông y, cây lá náng hoa trắng vị cay, tính mát, có tác dụng thông huyết tán ứ, giảm sưng đau xương khớp, ổ khớp, bong gân. Trong dân gian thường dùng cây lá náng hoa trắng để chữa bong gân, trật khớp do va chạm mạnh, máu tụ, sưng đau gây cảm giác ê buốt bằng cách đắp là thuốc ngoài da. Cách dùng đơn giản nhất và phổ biến là lấy lá cây náng hơ nóng đắp và bóp vào chỗ bong gân, sai khớp, hoặc xoa bóp khi bị tê thấp, nhức mỏi… với một số cách sau:
- – Cách 1: lấy lá cây náng tươi rửa sạch, giã nhỏ, cho thêm ít rượu vào rồi đem nướng cho nóng lên, sau đó dùng để đắp vào chỗ bị đau do bong gân, trật khớp rồi băng lại. Có thể thay lá thuốc nhiều lần trong ngày và áp dụng cho tới khi khỏi bệnh.
- – Cách 2: kết hợp dùng lá cây náng hoa trắng với cây mua thấp mỗi thứ 30g và cây dạ cẩm 20g. Tất cả nguyên liệu dùng tươi, giã nát đắp vào chỗ bị bong gân rồi băng lại.
- – Cách 3: kết hợp dùng lá cây náng hoa trắng 30g, lá dây đòn gánh 10g và lá bạc thau 8g. Tất cả dùng tươi, giã nát, thêm ít rượu, đắp bó. Ngày làm một lần.
- – Cách 4: lấy lá náng già nướng với than (lưu ý không nướng trên lửa) cho đến khi lá nóng thì dùng đắp muối và lá lên chỗ bị đau rồi nhấn mạnh. Tiếp tục hơ khi lá bị nguội, làm liên tục trong 20-30p mỗi ngày, khoảng 3-4 ngày sẽ khỏi.
Ngoài công dụng chữa bong gân, trật khớp cây lá náng còn có thể chữa đau lưng rất hiệu quả. Bài thuốc được dùng như sau: bạn lấy lá náng già đem thái nhỏ. Bạn lấy một bát muối sống đem rang cho tới khi muối nổ thì cho lá náng vào trộn đều, đảo khoảng 2-3 phút đem ra cho vào giấy báo gói thành gói, đặt dưới ngang vùng thắt lưng nằm. Làm liên tục từ 3-5 ngày, đau lưng sẽ giảm.
Mọi người cũng tìm kiếm
- Cách chữa bong gân chân tại nhà
- Mẹo chữa bong gân
- Bị bong gân đắp lá gì, bao lâu thì khỏi
- Mẹo nhỏ chữa bong gân cổ tay cổ chân